Hazelnotenteelt

Hazelnotenboom

Hazelnotenboom

Hazelaar

Hazelnoten vereisen milde winters, een warm voorjaar en koele, vochtige zomers. Ze kunnen absoluut niet tegen late vorst, hun katjes beginnen te ontwikkelen in de eerste warme dagen en als de bloei wordt gevolgd door enkele koude nachten, dan sterven de bloemen en komen er geen noten. Meestal groeien ze in de buurt van grote wateren die het klimaat matigen. Voor notenproductie groeit de hazelaar het best op voedzame kalkrijke en vochthoudende grond met een ph van 4 tot 7 en kan niet goed tegen droogte. De hazelaar komt wel noordelijke landen voor, maar draagt dan lang niet altijd vruchten.
Als gevolg hiervan zijn er vandaag de dag slechts vier regio’s in de wereld waar deze noten geteeld worden. Ongeveer 70% van alle hazelnoten wordt geproduceerd door kleine Turkse boerderijen aan de zuidkust van de Zwarte Zee. Zo’n 15% groeit in de kustgebieden van Italië, 5 % wordt geproduceerd in de valleien aan de kust van Oregon en Washington, in het noordwesten van de Verenigde Staten en 3% in de Spaanse mediterrane kustgebieden.

In Turkije groeien hazelnoten aan meerstammige struiken op rotsachtige, steile hellingen, in groepjes van vier of vijf struiken in een vijf-meter cirkel. De positie van de struiken is vaak door de natuur bepaald, waar de zaden de kans hebben gekregen uit te kiemen tot hazelaar. Elke hazelaar heeft meerdere stammen ongeveer 3 tot 5 meter hoog. Van de stammen worden ongeveer dertig jaar lang noten geoogst, dan worden ze verwijderd om plaats te maken voor jongere stengels. Er zijn geen strak aangeplante hazelnoot boomgaarden in Turkije. Struiken staan ongelijk en lukraak geplant in het steile, steenachtige terrein tussen rotsen, keien en andere obstakels. Geiten worden vaak ingezet om onder de hazelnoot struiken het onkruid te bestrijden. De Turkse boer laat over het algemeen de natuur zijn gang gaan en maakt gebruik van handgereedschap en handenarbeid om hazelnoten te verbouwen. De hazelnoten worden met de hand geplukt door vrouwen, oude mannen  en jongeren, die ze vervolgens in manden aan hun zijde verzamelen.

Ondanks deze primitieve methoden, die in schril contrast staan tot het vrijwel volledig geautomatiseerde proces in de Verenigde Staten, en ondanks dat Turkije door de jaren heen te kampen heeft gehad met oorlogen, economische recessies en gewelddadige machtswisselingen, is het erin geslaagd om de hazelnootproductie en export geleidelijk te verhogen. Op dit moment is Turkije is ‘s werelds toonaangevende producent van hazelnoten.

Lees ook: 8 redenen waarom hazelnoten gezond zijn

Soorten hazelnoten

Afhankelijk van de vorm wordt een onderscheid gemaakt tussen Europese hazelnoten, die rond zijn, en Lambertnoten, die langwerpig/ovaal zijn.

Goede Europese notenrassen zijn: Cosford en Fruhe von Frauendorf, die voor bestuiving het beste met andere rassen geplant worden, zoals de Bollwiller of Gunslebert.

De Lambertnoot kan het beste bestoven worden door Segorbe of Ferile de Coutard.

hazelnotenteelt

hazelnotenteelt

Hazelnotenteelt en verwerking

Turkije

Nadat de hazelnoten in hun schil zijn geplukt op de hellingen worden ze getransporteerd naar centrale locaties om te drogen in de zon of soms in verwarmde gebouwen. Vervolgens worden de schillen verwijderd, hetzij handmatig  door er licht tegen te slaan met dunne takken of slanke scheuten uit de hazelnoot struiken, hetzij machinaal door pelmachines, die de schillen kraken tussen draaiende molenstenen, waarna blowers de schillen wegblazen. De noten worden gescreend, op formaat gesorteerd en verpakt voor de export.
De noten worden ingedeeld volgens de regio waar zij werden geoogst. Ronde noten hebben de voorkeur bij het schillen omdat ze minder gevoelig voor beschadiging tijdens het kraken dan puntige exemplaren. Europeanen hebben een voorkeur voor gepelde hazelnoten; ongeveer 80 % van de Turkse hazelnoten worden verkocht in gepelde vorm voor gebruik bij de vervaardiging van chocolade en gebak.
In de Turkse hazelnootindustrie vindt weinig verspilling plaats: gebroken maar eetbare noten worden verwerkt tot eetbare hazelnoot olie die geschikt is voor de bereiding van gerechten. Ranzige en inferieure noten worden verwerkt tot industriële kwaliteit hazelnootolie. Het brandbare afval van de struiken, bolsters en schillen wordt gebruikt als biobrandstof.

Italië

In Italië groeien de meeste hazelnoten in de buurt van de Middellandse Zee. Het zwaartepunt van de hazelnootindustrie bevindt zich in Campania en Sicilië, hoewel er ook hazelaar plantages in het noorden en zelfs in de buurt van Rome in gebruik zijn. De Italiaanse hazelnootstruiken worden in een meer regelmatige ordening geplant dan in Turkije, hoewel ze soms ook in groepjes van meerdere stammen bij elkaar worden geplant. De opbrengsten per hectare zijn in Italië hoger zijn dan in Turkije, wellicht als gevolg van het warmere klimaat, maar wellicht kan dit ook worden toegeschreven aan een meer vruchtbare bodem en een veelvuldiger gebruik van meststoffen. Tijdens de hazelnoot oogst in Italië wordt met stokken tegen de struiken geslagen om vervolgens de gevallen hazelnoten van de grond te rapen.
Veel van de Italiaanse boomgaarden zijn in eigendom van grondbezitters en investeerders uit de stad, die ze verpachten aan de telers. Deze pachter betaalt tweederde van de oogst aan de grondbezitter, en houdt een derde voor zichzelf.

Spanje

De meeste Spaanse hazelnoten worden geproduceerd in de laagvlaktes van de noordoostelijke provincie Tarragona, waar de hazelaars over het algemeen in regelmatige rijen worden geplant, de volle struiken staan solo op 5-7 meter uit elkaar, in plaats van in groepen zoals in Turkije en Italië. In andere delen van Spanje is het gegroepeerd planten nog steeds gebruikelijk. Hazelaar plantages in Tarragona en andere Spaanse gebieden waar de bodem arm en rotsachtig is worden voortdurend geïrrigeerd. Sommige hazelnoten worden geteeld op de vochtige hellingen van Barcelona en Oviedo.

Verenigde Staten

Ook in de VS worden hazelnoot bomen geplant in rechte rijen, maar hier wordt elke boom gedwongen met een enkele stam te groeien om mechanische teelt mogelijk te maken. De meeste hazelnoten in de VS worden geoogst nadat ze vanzelf op de grond zijn gevallen. De hazelaar industrie is gemechaniseerd van begin tot eind, van het graven van het gat om de jonge boom te planten, tot het machinaal van de grond rapen van de noten. Omdat de hazelnoot net als de amandel moeilijk is te enten en het ras niet wordt bepaald door het type noot, worden in Oregon 1 jaar oude takken van de gewenste hazelaar de bodem in gebogen met het uiteinde boven de grond en dus onder de grond een U–vormig gedeelte. Tijdens het bloeiseizoen vormen zich wortels aan  het ondergrondse deel van de tak. De nieuwe struik wordt in november gescheiden van de oude boom en opnieuw losstaand geplant in december. Dit is een langzame methode van voortplanting , maar het levert een goed gewortelde boom op die groot genoeg is om in een boomgaard te planten.

Gerechten met hazelnoten: lekker, gezond en origineel

Eten & kookboeken (300x250)

Comments

  1. Betty says:

    Hallo,

    Er staat hier een halzelnootstuik met paarse bladeren, zoals een beuk ook auberginekleurige bladeren kan hebben. Heeft u enig idee om welke soort het gaat? De struik draagt al jaren steeds weer vruchten en die wijken naar mijn idee net af van een “gewone” hazelnoot.
    Ik ben erg benieuwd.
    Groetjes van de notenlover

    • Dag,
      Ik denk dat het een Rode Lambertusnoot is, ofwel Corylus maxima Purperea.
      Geeft mooie rode bladeren en iets kleinere noten.
      Groet,
      Henk

  2. Rieks Hoving says:

    Hallo,

    Ik heb in het voorjaar van mijn kleinkinderen een Corylus avellana gekregen, Een mooi sterk boompje waar 11 mooie hazelnoten aan groeiden. Na ze een week gedroogd te hebben mochten de kleinkinderen er 1 openmaken. Er zat geen noot in en in de rest ook niet, Wat kan de oorzaak zijn?

    gr Rieks

Schrijf een reactie. Is deze pagina nuttig voor je?

*